Finlandiya’da okul öncesi eğitim

282

Finlandiya’da eğitim ücretsiz olup, özel okullarda bile, eğitim ücreti alınması ve sınavla seçici öğrenci kabulü yapılmıyor.  Eğitim 1970 yılında bu güne aynı sistemle yürütülüyor.

Eşitlik kavramına olağanüstü değer veriliyor. Eğitimde herkes için eşit imkanlar sağlamak esas alınıyor. Tüm çocuklar zeka ve becerileri ne olursa olsun aynı sınıflarda okutuluyor. Daha ileri düzeydeki çocukların daha yavaş olanları etkileyip düşük başarıyı en aza indireceği düşünülüyor.

Her çocuğa bir birey olarak değer veriliyor. Çocuklardan biri yeterince iyi öğrenemiyorsa öğretmenleri bunu hemen fark ediyor ve çocuğun öğrenme programını onun bireysel ihtiyaçlarına göre düzenliyor. Aynı şey, okula uyum göstermeyen, sıkılan ya da öğrenim durumu programın ilerisinde olan çocuklar için de uygulanıyor.

Finlandiya’da okullar birbirleriyle rekabet etmiyor, aksine dayanışıyor. Okulların hemen hemen tümünün başarı düzeyleri aynı. Bu yüzden okulların bir diğerine göre ayrıcalığı bulunmuyor.(1)

Finlandiya’da okullar birbirleriyle rekabet etmiyor, aksine dayanışıyor. Okulların hemen hemen tümünün başarı düzeyi aynı. Bu yüzden okulun bir diğerine göre ayrıcalığı yok. Eşitlik kavramına olağanüstü değer veriliyor.Eğitimde  herkes için eşit imkanlar sağlanması esas alınıyor.

Finlandiya’da Okul Öncesi Eğitim Anne Babalara Verilen Yenidoğan Paketi ile Başlıyor

Bebekler ve çocuklar için gündüz bakım programları uygulanıyor. Altı yaşındaki çocuklar için de anaokulu eğitimi başlıyor. Fin okul öncesi eğitim sistemi; bakım, eğitim ve öğretime dayalı, çocuğun gelişimini izleyerek yürütülen tutarlı ve entegre bir modele  dayanıyor. Bu modelde oyun yoluyla eğitim esas alınıyor.(2)

Finlandiya’da anne babalara yenidoğan bebek paketi veriliyor. Verilen paketin içinde  anne ve babalara ayrı ayrı olmak üzere birer çocuk gelişimi kitabı bulunuyor.

Çocukların fiziksel olarak büyütülmesi sürecinde gösterilen düzgün bakım ve beslenme programı, bedensel gelişimi sağlarken, iletişim, sosyal farkındalık, empati ve kendini yansıtma ve ifade etme becerileri konularındaki entegre eğitimlerin de zihinsel gelişimi desteklediğine inanılıyor.

Bunun için sekiz aylık yaşa gelmiş çocuklar gündüz bakım evleri ve kreşlerde okul öncesi bakım ve eğitime kabul ediliyor.

Fin çocuk gelişimi uzmanı Eeva Hujala’ya göre okul öncesi çocuk eğitimi hayat boyu öğrenmenin ilk ve en kritik aşamasıdır. Çünkü, nörolojik araştırmalara göre beyin gelişiminin % 90’ı, sinir yollarının % 85’i ilk beş yaşa kadar gerçekleşiyor.

Helsinki Eğitim kurumundan Eeva Penttilä’ okul öncesi eğitimi şöyle ifade ediyor. “çocukların gündüz bakım evlerine ve kreşlere  gönderilmesi Sosyo-ekonomik sınıf ve imkanla ilgili değil, bir yurttaşlık hakkıdır. İyi anne ve babalar çocuklarını  gündüz bakım evleri ve kreşlere gönderirler. Gündüz bakım evleri ve kreşler çalışırken çocuğun atıldığı bir yer değil, çocuğun oynaması, öğrenmesi ve arkadaş edinmesi için iyi bir okuldur.” (3)

Bu bağlamda sekiz aylık ile beş yaş aralığındaki çocuklar için gündüz bakım evleri ve kreşler okul öncesi eğitimin ilk evresi ve eğitimin kendisi ile eşanlamlı olarak değerlendiriliyor. Altı yaşında başlanan Anaokulunun odak noktası ise “öğrenmeyi öğrenmek”, olarak görülüyor. Genel olarak Okul öncesi eğitimi, okuma, yazma, matematik öğretimi değil, doğa, hayvanlar ve “yaşam çevresi” üzerine  kurulu bir eğitim evresi olarak görülüyor.

Finlandiya’nın Pisa Sınavı Başarılarının Unsurlarını Nasıl Sıralanıyor?

Finladiya Milli Eğitim Bakanlığı, Finlandiya’yı BM İnsani Gelişim Endeksinde dünyanın ilk sıralarına taşıyan başarının unsurlarını sıralarken;

– Tüm yaş guruplarını kapsayan  üniform temel  eğitim sistemi,

– Yüksek yetkili ve yetkin öğretmenler,

– Okullara verilen özerklikten kaynaklandığını açıklıyor.

Finlandiya’da öğretmenlik saygın bir meslek olarak kabul ediliyor. Öğretmenlerin üniversitenin ilgili programlarına girişleri oldukça rekabetçidir. Öğretmen adaylarının öğretmen olabilmek için şiddetli yarışa girmesi gerekiyor. Transkrip (not ortalama belgesi) lerinin çok iyi derecelere sahip olması ve ve yüksek lisans derecesine sahip olmaları gerekiyor.

Finlandiya’daki öğretmenler devlet müfredat kurallarına uymakla birlikte, öğretim yöntemleri konusunda büyük bir özerklik içerisinde hareket edebiliyor. Kendi ders kitaplarını seçmelerine izin veriliyor.

En soğuk havalarda dahi açık hava etkinlikleri uygulanıyor.  Ders dışı etkinliklere yer bırakmak için ev ödevi çok az veriliyor. Örneğin, okulda müzik dinlemenin yanı sıra, birçok öğrenci okul programı sonrasında devlet tarafından desteklenen özel müzik okullarına katılıyor.

Zevk için okuma aktif olarak teşvik ediliyor, daha fazla çocuk kitapları yayınlanıyor, ve bunun sonunda Finladiya’nın Eğitim Başarısı araştırmalara ve belgesellere konu oluyor.(4)

Ne ekersen onu biçersin.


Kaynaklar:
(1)Saatçıoğlu Handan Eğitimpedia “Dünyanın En Şaşırtıcı Sisitemi”
(2)Finnish National Board of Education, (Early childhood education and care.)
(3)Vikipedia, Tinland Education Sistem
(4)Bob Compton “The Finland Phenomenon: Inside the World’s Most Surprising School System” 2011