Milli Mücadele Öncesi Yunan İdaresi Kırklareli Milletvekilleri

15

Osmanlı İmparatorluğu’ nun ölüm fermanı anlamına gelen SEVR ANLAŞMASI bütün maddeleri ile yürürlüğe girmeden 1920 yılının temmuz ayında Yunanlılar Trakya’yı işgale başlar. İngiliz ve Fransız askeri yönetimlerinin desteğini arkasına alan Yunanlılar daha resmi bir devir sözleşmesi olmadan yerli Rumların desteği ile Türk’ler üzerinde inanılmaz bir baskı uygular. Trakya’nın işgalini önlemek için mücadele vermeye çalışan CAFER TAYYAR PAŞA’ da Bostanlı köyünde köylülerce yakalanıp yunanlılara teslim edilince Trakya tamamen çöker ve Yunan istilasını bekler hale gelir.

Bu olayın siyasi sebepleri kadar sosyolojik sebepleri de çok önemlidir. CAFER TAYYAR PAŞA, bu olayı şöyle anlatır “ mağlup oldum çünkü Trakya halkı benimle beraber değildi. Mağlup oldum çünkü maiyetimdeki fıkralardan bazısı esasen mukavemetin aleyhinde bulunuyordu.”

İstanbul basını ise Cafer Tayyar Paşa’nın bu açıklamasını yetersiz buluyor ve şu yorumu yazıyordu” Mademki Cafer Tayyar, müdafaaları maksadıyla ortaya atıldığı ahalinin kendisine taraftar olmadığını biliyordu ve hatta kıtaatı bile müdafaa aleyhinde olduğuna göre, neden ve neye dayanarak koca bir memleketin kaderiyle oynama cesaretini gösterdi”

Başka bir görüşe göre ise İstanbul basınında yazılan olumsuz yazılardan etkilenen yerli halkın kurtuluş ümidi kalmadığı için, yapılmak istenen savunmaya katılmadığı şeklindedir.

Bu konuda son sözü Mustafa Kemal 16 Ağustos 1920 tarihinde TBMM’nde yaptığı konuşmada şöyle söyler;

“EĞER TRAKYA’NIN BAŞINA BİR FELAKET GELMİŞ İSE BİLİNİZ Kİ VE SİZİ TEMİN EDERİM Kİ ZEHİRNAK OLAN İSTANBUL’UN İĞFALATINA KAPILMIŞ OLDUĞU İÇİNDİR. TRAKYA’ lılar İstanbul ile çok münasebette bulundular. ÇOK POLİTİKA YAPTILAR…….

BİNALENEYH BU FELAKET MEYDANA GELMİŞ İSE BUNU GÖRÜP TAKDİR ETMEYENLERİN ESERİDİR, HATASIDIR.”

(Dr.V.Türkan DOĞRUÖZ’ ün Milli Mücadelede Kırklareli Kitabı sh.117 )

Görüldüğü gibi olayları görüp doğru teşhis koyamayan, halkı yanlış yönlendiren politikacıların elinde politika, ne zaman patlayacağı belli olmayan bir bomba gibidir.Bu tür insanlar bir ulusun kaderiyle oynayabilmekte,kendi küçük çıkarları için ülkeyi satmakta tereddüt etmemektedirler.

Yunanlılar Kırklareli’ni işgal edince ilk yaptıkları iş Yunan idaresinde çalışacak milletvekili seçimleri olmuştur. Yunan idaresinde yapılan seçimlerde Kırklareli 5 Rum ve dört Türk’ten oluşan 9 kişi milletvekili seçilir. Fazılzade İhsan Bey, Şükrü Efendi, Hurşit Mustafa Efendi ve Nazmi Bey,Yunan idaresince seçilmiş Kırklareli milletvekilleridir. Bu milletvekilleri yerli halk tarafından ve Ankara’da kurulan TBMM tarafından kabul edilmez ve vatan hainliği ile suçlanırlar. Milli Mücadele sonrası İstiklal Mahkemesinde yargılansalar da, o günün şartlarında Türk halkı Yunan idaresi karşısında iyice sahipsiz bırakmamak için bu görevi kabul ettikleri savunmasıyla beraat ederler. Fakat bu utancın izlerini yıllarca taşırlar.

Kırklareli 23 Nisan 1920 tarihinde açılan ilk meclise işgalden dolayı temsilci gönderemez.

8 yıldır devam eden savaşlar (1.ve 2.Balkan Savaşları, Çanakkale Savaşı ) Trakya’nın yetişkin insan gücünü tamamen tüketmiştir. İngiliz ve Fransız devriyelerinin sıkı denetimine, Yunan askerleri ve yerli Rum halkın baskıları da eklenince, sokağa çıkmak bile sorun olmuştur. Bütün bu olumsuz koşullara rağmen elde kalan savaş artıkları silahlar,40 yaşın üzerinde çeşitli savaşlara katılıp yaralanmış asker ve sivillerin katılımı ile tarihin en büyük çete savaşlarını yapmaya başlamıştır.

Milli Mücadele önderlerinden, Şevket Dingiloğlu, Şevket Ödül, Şükrü Naili Bey, Cafer Tayyar Bey gibi önemli kişiler direnişi organize edebilmek için Bulgaristan’a geçmişlerdir.

Bütün bu olumsuz koşullar altında Ankara’ya ulaşmanın imkansızlığını gören M.Kemal TBMM yaptığı konuşmalar ve gönderdiği telgraflarla Kırklareli direnişini sonuna kadar desteklemiştir.

Milli Mücadele sona erip Anadolu ve Trakya bağımsızlığına kavuşunca Ankara’da OLUŞAN 2.MECLİS’DE Kırklareli Milletvekili olarak Lüleburgaz’lı Şevket Ödül hak ettiği yeri almıştır. Milli Mücadele’nin önemli kahramanlarından Şevket Dingiloğlu ise 1934 yılına kadar Kırklareli Belediye Başkanı olarak görev yapmıştır.

Mustafa KARACA